Vol trots stellen we de deelnemers van de Proefdiervrij Venture Challenge 2026 aan je voor! Maak kennis met Daranamix, LubaLabs, NuClear, PArtCell Solutions en ViroGenesis, de vijf teams die tijdens een intensief programma van 3 maanden gaan werken aan de business-skills die ze nodig hebben om hun proefdiervrije innovaties succesvol op de markt te brengen.
De Proefdiervrij Venture Challenge
Ook dit jaar zullen meerdere teams van proefdiervrije pioniers hun wetenschappelijke doorbraak omzetten tot een solide businesscase – uiteraard onder professionele begeleiding. Zo zorgen we er samen voor dat proefdiervrije innovaties uit het lab en op de markt komen. Het doel: meer impact van proefdiervrij innovatie op het aantal proefdieren in het lab
De deelnemers van dit jaar zijn:
Daranamix
José Manuel Rivera Arbelaez, Jana Hecking, Mariel Cano Jorge en Robert Passier nemen ons mee naar de hartstroom van morgen: zij hebben de Multi-Heart Plate (MHP) ontwikkeld, een mensgerichte oplossing voor diermodellen voor het ontdekken van hartmedicijnen en onderzoek naar hartziekten. Met MHP kunnen op gestandaardiseerde wijze meerdere vloeistofpompende hartkamers worden gecreëerd met behulp van geherprogrammeerde stamcellen. In combinatie met sensoren die realtime meten, levert MHP klinisch relevante meetresultaten. Dit maakt veiliger, sneller en voorspellender testen mogelijk voor de volgende generatie geneesmiddelen.
LubaLabs
Imran Avci, Duygu Akbulut en Mahdi Mozdoor Dashtabi ontwikkelen een Brillouin-wellplateplatform waarmee menselijke weefselmodellen in 3D kunnen worden geanalyseerd, zonder het weefsel te beschadigen of te hoeven ingrijpen. Deze technologie maakt het mogelijk om de weefselmechanica in intacte organoïden en sferoïden in de loop van de tijd kwantitatief in kaart te brengen.
Het doel van NuClear is om de voorspellende waarde van 3D-menselijke modellen in de ontwikkeling van geneesmiddelen en ziekteonderzoek te verbeteren. Dit biedt een functionele uitlezing die een aanvulling vormt op moleculaire en levensvatbaarheidstests in preklinisch onderzoek. Het platform is ontworpen voor compatibiliteit met standaard multiwell-formaten en high-throughput-workflows.
NuClear
Om tegemoet te komen aan de behoefte aan meer toegankelijke behandelingen voor cystische fibrose, hebben Ewart Kuijk, Jari Bulkens en Krijn van der Steen een gevoelige, schaalbare en voor mensen relevante test ontwikkeld die de ontdekking van cystische fibrose-geneesmiddelen versnelt zonder gebruik te maken van proefdieren. Naast cystische fibrose heeft de uitvinding van NuClear ook een groot potentieel op het gebied van toxicologie, microscopie en automatisering van cellulaire tests.
PArtCell Solutions
Ondanks dat er bij het ontdekken van nieuwe medicijnen steeds meer nieuwe methodes worden gebruikt, blijven dierlijke componenten zoals Matrigel en foetaal kalfsserum een belangrijke basis. Andre de Goes, Arnold Boersma en Danielle Counotte willen hier verandering in brengen door in het lab kunstmatige cellen te maken zonder dierlijke componenten. PartCell Solutions gebruikt deze om ziektes te modelleren, zoals de ziekte van Huntington, een vreselijke, ongeneeslijke neurodegeneratieve ziekte, en om de interacties tussen medicijnen en hun doelwitten te onderzoeken.
Hun missie is om de besluitvorming in een vroeg stadium van de ontwikkeling van geneesmiddelen te verbeteren en het succespercentage van klinische proeven te verhogen. Ondanks dat er bij de ontwikkeling van geneesmiddelen nieuwe methoden worden toegepast, blijven dierlijke componenten zoals Matrigel jaar worden wereldwijd miljoenen proefdieren gebruikt voor medicijnonderzoek. Maar diermodellen geven vaak geen betrouwbare voorspellingen voor de menselijke situatie.
ViroGenesis
Respiratoire virussen vormen een voortdurende bedreiging voor de wereldwijde gezondheid, variërend van seizoensgebonden infecties tot pandemieën zoals COVID-19. Ondanks deze last blijven veel respiratoire virussen onderbelicht of moeilijk te ontwikkelen voor vaccins en antivirale middelen, omdat ze niet op betrouwbare wijze kunnen worden gekweekt voor klinisch gebruik. Als gevolg daarvan verloopt de ontwikkeling van vaccins en antivirale middelen traag, kostbaar en vaak zonder succes in verschillende stadia.
Bij ViroGenesis hebben Tami Zhang, Anna Mykytyn, Tim Breugem, Bastian Bedaux Knoppen en Carmen Correa Martin deze uitdaging overwonnen door hoogwaardige respiratoire virussen van klinische kwaliteit te produceren met behulp van volledig dierlijke-vrije menselijke longorganoïde-technologie. Deze aanpak versnelt de ontwikkeling van vaccins en antivirale middelen en vermindert tegelijkertijd het gebruik van dieren, waardoor in meerdere stadia geen gebruik meer hoeft te worden gemaakt van diermodellen en dierlijke reagentia.
En nu: bootcamps en de uitreiking
In februari nemen de deelnemers deel aan de eerste bootcamp van de Proefdiervrij Venture Challenge. Tijdens deze driedaagse duiken de teams diep in de wereld van ondernemerschap en werken ze, onder begeleiding van ervaren coaches en experts, aan hun business case.
Deze bootcamp is de eerste stap in een traject van drie maanden waarin de teams niet alleen hun ideeën aanscherpen, maar ook bouwen aan een toekomst waarin innovatie en proefdiervrije wetenschap hand in hand gaan.
Als kers op de taart vindt er aanstaande 24 april, op Wereldproefdierendag, de prijsuitreiking plaats, waarin één van de deelnemende teams een mooie geldprijs ontvangt waarmee zij hun startup verder kunnen doorontwikkelen.
Op de hoogte blijven? Schrijf je dan in voor onze nieuwsbrief in de wetenschap!
Eerdere winnaars
HeartSmart: snel, efficiënt, nauwkeurig proefdiervrij hartmodel (2025)
HeartSmart ontwikkelde een baanbrekende proefdiervrije methode om te kijken naar fibrose, het stijf worden van hartweefsel. Fibrose maakt dat een hart niet meer goed kan kloppen. Het model bestaat uit gekweekt menselijk hartweefsel en meet de kracht van samentrekking van een gezond en een ziek hart.
Hello R&D: Gepersonaliseerde organoids voor leveronderzoek (2024)
Hello R&D ontwikkelt een organoid die opgebouwd is uit het belangrijkste celtype in de lever. Hierdoor functioneert het model als een betrouwbaar menselijk systeem waarmee onderzoekers het effect dat medicijnen op de lever hebben, kunnen voorspellen.
VEO: Organoids van luchtwegen, darmkanaal en hersenen (2023)
VEO ontwikkelt menselijke organoids van de luchtwegen, het darmkanaal en de hersenen om de infectie van menselijke virussen in hun natuurlijke omgeving te bestuderen en zo het gebruik van proefdieren overbodig te maken.
Anya Biotech: Menselijke hartcellen in een kweekschaaltje (2022)
Anya Biotech maakt onderzoeksmodellen met menselijke hartcellen in een kweekschaaltje. Hiermee vervangen zij proefdieren die gebruikt worden in hartonderzoek en ontwikkelen zij mensgerichte medicijnen voor levensbedreigende hartziekten.
Avatar Zoo: VR-modellen voor anatomielessen (2021)
Avatar Zoo ontwikkelt verschillende VR-modellen die ingezet kunnen worden voor anatomielessen en het oefenen van vaardigheden.
Wij wensen de deelnemende teams van 2026 heel veel succes én heel veel plezier!
Over Proefdiervrij
Hoe we met dieren omgaan, zegt iets over wie we zijn als samenleving. Zeker als die dieren worden gebruikt in onderzoek dat bedoeld is om mensen beter te maken. Proefdiervrij werkt aan een wereld zonder dierproeven, door mensgerichte, proefdiervrije wetenschap zichtbaar te maken en te versnellen.
Die verandering is al in gang. Steeds vaker worden dierproeven vervangen door mensgerichte modellen die beter laten zien wat er in het menselijk lichaam gebeurt. Toch blijven dierproeven vaak de standaard. Met 2030 als stop op de horizon werken we toe naar een kantelpunt waarin proefdiervrije methoden de norm zijn. Zo helpen we loslaten wat niet meer past en bouwen we aan onderzoek dat mensen helpt, zonder dieren onnodig te gebruiken.
