In de nieuwste aflevering (16 mei om 17:00 op RTL4) van Knappe Koppen op RTL4 duiken bioloog Mátyás Bittenbinder en onderzoeker Marcel Karperien in de wereld van artrose: een veel voorkomende, maar vaak onderschatte aandoening die een enorme invloed kan hebben op het dagelijks leven van mensen. Maar er is nog geen oplossing voor de ziekte. Knappe Koppen neemt mensgericht onderzoek onder de loep: wat kan proefdiervrij onderzoek bieden in de strijd tegen artrose?
De uitzending is 16 mei om 17:00 op RTL4. De uitzending wordt herhaald op 17 mei rond 15.30 uur op RTL.
De tweede herhaling volgt op zondag 19 juli, rond 15.30 uur. Vanaf 17 mei is de aflevering ook terug te kijken op Videoland. Daarnaast staat de aflevering vanaf maandag 18 mei online via www.knappekoppen.tv
Allereerst… wat is artrose eigenlijk? Artrose wordt ook wel gewrichtsslijtage genoemd, dat ontstaat wanneer het kraakbeen in gewrichten langzaam achteruitgaat. Dat kan leiden tot pijn, stijfheid en minder bewegingsvrijheid. Dingen die vanzelfsprekend lijken, zoals wandelen, traplopen of zelfs een potje pindakaas opendraaien, kunnen daardoor steeds moeilijker worden. “Niet bewegen als gevolg van artrose is het nieuwe roken,” aldus Karperien.
Waarom worden proefdieren gebruikt in onderzoek naar artrose?
Proefdieren worden in artrose onderzoek gebruikt omdat onderzoekers jarenlang dachten dat ze menselijke gewrichten en ziektes het beste konden nabootsen in dieren. Bioloog Mátyás Bittenbinder vertelt: “Nog steeds worden er in Nederland elk jaar zo’n 450.000 dieren gebruikt in onderzoek. Veel mensen kennen de beelden van muizen en ratten in het laboratorium, maar ook andere dieren zoals geiten, paarden, cavia’s en zelfs honden worden gebruikt voor onderzoek naar menselijke ziekten.”
Steeds vaker blijkt dat het verloop van artrose bij dierlijke gewrichten niet goed overeenkomt met dat van mensen. Volgens Marcel Karperien is artrose bovendien een ingewikkelde ziekte om te onderzoeken. Ieder mens en elk gewricht is anders, waardoor het lastig is om behandelingen te ontwikkelen die voor iedereen goed werken. Daarbij komt nog een belangrijk probleem: medicijnen die in proefdieren veelbelovend lijken, blijken bij mensen vaak toch niet effectief te zijn.
Hoe mensgerichte modellen artroseonderzoek zonder proefdieren mogelijk maken
Juist daarom richt Karperien zich op een andere aanpak. In plaats van dierproeven werkt hij met menselijke cellen en modellen die het menselijk gewricht zo realistisch mogelijk nabootsen. Denk bijvoorbeeld aan organ-on-chip-technologie, waarbij onderzoekers menselijke weefsels en structuren nabouwen om ziektes beter te begrijpen en behandelingen te testen.
Omdat dierlijke gewrichten niet representatief zijn voor menselijke gewrichten, zijn zulke mensgerichte modellen volgens hem hard nodig. Door onderzoek dichter bij de menselijke werkelijkheid te brengen, ontstaat niet alleen beter onderzoek voor patiënten, maar ook een toekomst zonder dierproeven. Daarom is het tijd dat proefdiervrije modellen het stokje overnemen van proefdieren.
Steun proefdiervrij artroseonderzoek
Benieuwd hoe artroseonderzoek er in de praktijk uitziet? In de nieuwste aflevering van Knappe Koppen nemen Mátyás Bittenbinder en Marcel Karperien je mee in de wereld van artroseonderzoek zonder proefdieren. De aflevering laat zien hoe innovatieve, mensgerichte modellen bijdragen aan betere wetenschap voor mens én dier.
Wil jij bijdragen aan onderzoek dat beter werkt voor mensen én dieren? Help mee om proefdiervrije wetenschap verder mogelijk te maken via onze donatiepagina!
Over Proefdiervrij
Hoe we met dieren omgaan, zegt iets over wie we zijn als samenleving. Zeker als die dieren worden gebruikt in onderzoek dat bedoeld is om mensen beter te maken. Proefdiervrij werkt aan een wereld zonder dierproeven, door mensgerichte, proefdiervrije wetenschap zichtbaar te maken en te versnellen.
Die verandering is al in gang. Steeds vaker worden dierproeven vervangen door mensgerichte modellen die beter laten zien wat er in het menselijk lichaam gebeurt. Toch blijven dierproeven vaak de standaard. Met 2030 als stip op de horizon werken we toe naar een kantelpunt waarin proefdiervrije methoden de norm zijn. Zo helpen we loslaten wat niet meer past en bouwen we aan onderzoek dat mensen helpt, zonder dieren onnodig te gebruiken.
Het is tijd voor menselijkheid. De toekomst is proefdiervrij!
Ontdek meer
