Stel je voor: een medicijn lijkt de doorbraak voor een verschrikkelijke ziekte. In het lab werkt dit medicijn perfect bij muizen. Alles wijst erop dat het ook mensen gaat helpen. Maar zodra het wordt getest in de mens? Geen werking. En dat keer op keer. En niet alleen op muizen, maar op allerlei verschillende soorten proefdieren.

Een pijnlijk patroon. Zo hebben we inmiddels al miljoenen muizen ‘genezen’ van bijvoorbeeld Alzheimer, terwijl er voor mensen nog steeds geen effectief medicijn is. En dat is geen uitzondering: maar liefst 90 tot 95 procent van de medicijnen die succesvol lijken in dierproeven, wordt uiteindelijk niet op de markt gebracht. Bij complexe ziekten zoals Alzheimer loopt dat percentage zelfs op tot 99,6 procent.

Ook de Amerikaanse geneesmiddelenautoriteit (FDA) erkent dit probleem. Volgens hen is de grootste barrière in medicijnontwikkeling de stap van dier naar mens. En dat is eigenlijk niet zo gek: een muis is nu eenmaal geen mens. En een lama, beagle of zebravisje ook niet.

De conclusie dat veel dierproeven gewoon niet voor mensen werken is confronterend, maar ook hoopgevend tegelijk: we testen op het verkeerde lichaam. En juist daar ligt de kans voor verandering. Want als we overstappen naar onderzoek dat gebaseerd is op de mens voorkomen we niet alleen dat er getest wordt op dieren, maar bevorderen we tegelijk mensgerichte onderzoekmodellen die beter aansluiten op de menselijke biologie… en daarmee de kans op beter werkende medicijnen!